عضویت در کانال تلگرام
 امروز شنبه 25 آذر 1396

پول‌پاشی و رؤیا‌بافی درسال اقتصاد مقاومتی!

وقتی رسانه ملی بخت‌آزمایی را جایگزین كار و تلاش می‌كند

یك: می‌گویند برزیلی‌ها فقر را در طول یك ماه برگزاری جام‌جهانی از یاد می‌برند - اگرچه این ضرب‌المثل مال وقتی بود كه برزیل حركت‌های اصلاح گرایانه موفق در اقتصادش را انجام نداده بود چون وضعیت برزیل امروز با گذشته بسیار متفاوت است - حالا ما هم ركود اقتصادی‌مان را با جایزه‌ها و قرعه‌كشی‌های یك میلیاردی و 500 میلیونی و پول‌پاشی‌های وقت و بی‌وقت می‌خواهیم از یاد ببریم.

زمان ارسال خبر 1396/07/17 ، ساعت 14:48
کد خبر : 3690

به گزارش مجمل ، یك: می‌گویند برزیلی‌ها فقر را در طول یك ماه برگزاری جام‌جهانی از یاد می‌برند - اگرچه این ضرب‌المثل مال وقتی بود كه برزیل حركت‌های اصلاح گرایانه موفق در اقتصادش را انجام نداده بود چون وضعیت برزیل امروز با گذشته بسیار متفاوت است - حالا ما هم ركود اقتصادی‌مان را با جایزه‌ها و قرعه‌كشی‌های یك میلیاردی و 500 میلیونی و پول‌پاشی‌های وقت و بی‌وقت می‌خواهیم از یاد ببریم.

دو: تلویزیون را باز كنید و ببینید چه غوغایی است. چه مسابقه‌ای درگرفته بین شركت‌ها و مؤسسات و صاحبان اپلیكیشن و چه پول‌پاشی‌هایی كه انجام نمی‌شود. یكی هر شب 50 میلیون جایزه می‌دهد، دیگری 500 میلیون و دیگری صحبت از یك میلیارد تومان پول برای یك نفر می‌كند. فرق نمی‌كند شما چه برنامه‌ای را می‌بینید. دارید برنامه آشپزی نگاه می‌كنید یا یك مسابقه ورزشی، یك برنامه طنز تلویزیونی می‌بینید یا یك برنامه سرگرمی‌محور. تلویزیون را خاموش كنید و بروید بیرون و در بزرگراه‌ها چرخی بزنید تا این قرعه‌كشی‌ها، جوایز و پول‌پاشی‌ها را این بار روی بیلبوردها ببینید كه چه غوغایی است و همان شركت‌ها دارند چه رؤیاهایی را برای شما ترسیم می‌كنند. واقعاً این روزها چه خبر است؟
سه: آدم گاهی دچار این سؤال می‌شود كه امسال، سال اقتصاد مقاومتی و تولید ملی است یا سال قرعه‌كشی و پول‌پاشی؟ شاید ما معنای سال و شعار آن را بد فهمیده‌ایم. شاید اساساً تولید ملی یعنی همین قرعه‌كشی و پول‌پاشی! اما پرسش این است كه اگر واقعاً اقتصاد و تولید معنای روشن و قابل فهمی دارند آدم‌ها در فضای تولید ملی باید دعوت به تولید و كار شوند یا دعوت به خیالبافی، رؤیابافی و حسرت؟ بانك‌ها را نگاه كنید كه در بیلبوردها و تبلیغات محیطی و رسانه‌ها چه می‌كنند و چه جایزه‌هایی را برای مشتریان خود انتخاب كرده‌اند، بلكه سهم بیشتری از نقدینگی را جذب كنند. فقط مجموع یك رقم از جایزه‌های یكی از بانك‌ها برای مشتریان خود 10 میلیارد تومان است، یعنی اعطای 100 جایزه 100 میلیون تومانی به مشتری‌ها.
      
   زندگی یعنی قرعه، شانس و رانت!
نشسته‌ام پای تلویزیون و به تماس تلفنی مجری برنامه قرعه‌كشی با كسی كه برنده 50 میلیون تومان پول بی‌زبان شده نگاه می‌كنم. مجری قیافه سوپرمن‌ها و نجات‌دهنده‌ها را به خود گرفته و حسابی این صحنه‌ها را از پیش با خود تمرین كرده كه چطور می‌خواهد حالا یك هموطن را ذوق‌مرگ كند. از آن سوی خط مدام این صدا به گوش می‌رسد: نه! تو رو خدا! واقعاً جدی میگید؟ شوخی می‌كنید؟ شوخی نكن! شوخیه... و از این طرف لبخند ملیح و رضایتبخش مجری را می‌بینیم كه او را دلداری می‌دهد و می‌گوید نه! طوری هم می‌گوید كه انگار می‌خواهد بگوید باور كن ما داریم زندگی تو را نجات می‌دهیم. می‌گوید باور كنید كه واقعی است و همكاران ما با شما تماس می‌گیرند و راهنمایی می‌كنند كه چطور جایزه‌تان را تحویل بگیرید.
تصویر را در همین جا كات و تصور كنید شما توان سرك كشیدن به خانه‌های تك‌تك ایرانی‌هایی كه این قرعه‌كشی را دیده‌اند، دارید. فرض كنید از 80 میلیون ایرانی 20 میلیون ایرانی این تصویرها را دیده‌اند. در این 20 میلیون ایرانی، میلیون‌ها جوان، نوجوان، كودك، مرد میانسال، زن جوان، میانسال، بازنشسته و غیره وجود دارد. در این 20 میلیون نفر میلیون‌ها كارمند، كارگر و كاسب وجود دارد. آدم‌هایی هستند كه مستمری 700 هزار تومانی در ماه می‌گیرند و وقتی این قرعه‌كشی را می‌بینند آه می‌كشند و می‌گویند 50 میلیون یعنی 70 ماه مستمری من، یعنی شش سال مستمری مرا یك جا به این فرد دادند. یكی دیگر محاسبات دیگری می‌كند، یكی دیگر می‌گوید حالا ما بنشینیم و مدام برای یك میلیون و 500 هزار تومان جان بكنیم و عرق بریزیم و آن همه راه از خانه تا كارخانه برویم و با صد نفر درگیر بشویم كه چه، شندرغاز پول آخر ماه كف دست ما بگذارند. چقدر این حس‌ها با دیدن این تصاویر زنده می‌شود. حس بدبخت و بداقبال بودن كه اگر ما هم خوشبخت، خوش‌شانس و خوش‌اقبال بودیم ما هم جزو برندگان این پول‌ها می‌شدیم و تكانی به زندگی‌مان می‌دادیم. چند نفر از تماشاگران این حرف‌ها را با خود واگویه می‌كنند؟ یكی دیگر می‌گوید زندگی یعنی شانس و موفقیت یعنی اقبال. مگر همین آقایی كه الان به تماس تلفن جواب می‌داد باورش می‌شد كه برنده شده است؟ او در خانه نشسته و دارد كار خودش را می‌كند كه یكهو تماس می‌گیرند و به او می‌گویند كه پرنده اقبال و همای سعادت روی شانه‌های تو نشسته است. اینها تصویرهایی است كه جوانان كشور كه باید حاملان فرهنگ تولید و كارآفرینی باشند می‌بینند و با خود می‌گویند زندگی یعنی همین قرعه و شانس و بقیه‌اش دروغ است. اصلاً دروغ است كسی بتواند با كار كردن، عرق ریختن و پشتكار به جایی برسد چون آدم‌هایی كه به جایی در زندگی‌شان رسیده‌‌اند یا رانت و رابطه و پارتی داشته‌اند یا مثل همین آدم‌ها اقبال و شانس داشته‌اند.
  ترویج بخت‌آزمایی و قمار
این‌كه ما از كار كردن و تولید كردن برای خوشبختی و رسیدن به موهبات، یك راه دور تصویر كنیم و از قرعه، جایزه و بخت‌آزمایی یك تصویر میانبر و نزدیك، چه تبعات وحشتناكی در جامعه خواهد داشت؟ تأسف‌بار است در سالی كه به نام سال اقتصاد مقاومتی و تولید ملی نامگذاری شده و رسانه ملی هم مدافع این گفتمان است عملاً در برنامه‌های خود شمشیر بر صورت این ایده می‌كشد و آن را زخمی می‌كند. چطور می‌شود ما در روز روشن هم از یك سو شعار دفاع از تولید ملی و اقتصاد مقاومتی را سر می‌دهیم و هم از آن سو پول‌پاشی‌ها و بخت‌آزمایی‌ها را رواج می‌دهیم؟ چگونه می‌توان این دو را كنار هم دید و جمع بست؟
از سوی دیگر مطابق با‌ آن چیزی كه در فتاوای علما آمده است بخت‌آزمایی حرمت دارد و مسلمان نباید سرمایه خود را صرف اموری كند كه عملاً بدون تلاش بخواهد به سرمایه و اندوخته‌ای برسد. اگرچه نمی‌توان بر آن چیزی كه امروز به عنوان جایزه در رسانه‌های عمومی تبلیغ می‌شود نام قمار گذاشت چون قمار چیزی است كه طرفین پولی را وسط بگذارند و بر اساس قرعه آن پول به یك یا چند نفر برسد و دیگران سهمی از آن پول نداشته باشند اما به واقع اگر این فضا در كشور ما گسترش پیدا كند به همان آثار و تبعات روانی، ذهنی و اجتماعی خواهد رسید كه ترویج فرهنگ قمار است.

 
   به كار و تلاش جایزه می‌دهیم یا...؟

غیر از این است كه اعطای جایزه و پول آن هم نه یك میلیون و 2 میلیون تومان بلكه 500 میلیون و یك میلیارد تومان باید نسبتی با تلاش آدم‌ها داشته باشد. جز این است؟ مثلاً كسی در یك رقابت ورزشی شركت می‌كند و به او مدال طلا می‌دهند. اینطور نیست كه مثلاً در پایان آن رقابت‌ها بیایند و قرعه بیندازند كه این جایزه را به چه كسی بدهیم؟! نه! جایزه را به كسی می‌دهند كه استحقاق آن جایزه را داشته است و وقتی مدال طلا از گردن یك ورزشكار آویزان می‌شود به این معناست كه مزد تلاش‌ها، استعداد و تمرین‌های طاقت‌فرسا را به او داده‌اند اما آن ورزشكار در واقع سال‌ها برای به دست آوردن آن جایزه عرق ریخته، تمرین كرده و زخمی شده و هزینه كرده است تا به آن افتخار نائل شود و یقیناً این تصویر برای بسیاری از آدم‌ها باورپذیر و الهام‌بخش است كه اگر می‌خواهند در زندگی به مقامی، جایزه‌ای و رتبه‌ای برسند راهش این است كه بروند و عرق بریزند و تلاش كنند اما اینكه هر شب تلویزیون نشان دهد یا در خیابان‌ها ببینیم كه اسم جایزه را اینگونه تحریف كرده‌اند و بدون هیچ مناسبتی یك میلیارد تومان به یك نفر می‌دهند چه آثار و تبعات روانی‌ای در جامعه خواهد داشت؟ آیا ما با این كارها - حتی اگر به قصد فروش تولیدات ملی باشد كه نیست - می‌توانیم بگوییم كه فرهنگ كار و تلاش را در جامعه اشاعه داده‌ایم؟
  چه فرهنگی را ترویج می‌كنیم؟
چالش جامعه ما این است كه سال‌ها به خاطر وجود اقتصاد دولتی و اتكای اقتصاد دولتی به نفت همه ما آدم‌هایی شده‌ایم كه درگیر تولید محصولات نوآورانه آن‌هم در استانداردهای جهانی و قابل قبول در بازارهای جهانی نیستیم به خاطر اینكه فرهنگ تولید و كار سخت و مولد در این جامعه نهادینه نشده است. ما اقتصاد تك‌محصولی و شكننده‌ای داریم كه به راحتی می‌تواند تحت‌الشعاع سیاست‌های جهانی قرار گیرد و مثلاً با تحریم خرید نفت عملاً یك جامعه را دچار بحران كند. این همه به خاطر آن است كه ما در فرهنگمان نتوانسته‌ایم این تفكر را جا بیندازیم كه همه ما مسئول تولیدات خوب، كیفی و استاندارد در همه رشته‌ها هستیم و باید از قابلیت‌ها و توانمندی‌هایمان در جهت تولید كالاهایی با ارزش افزوده و نه فروش مواد خام معدنی، نفت و... بهره ببریم. اگر این ضرورتی بزرگ برای كشور ماست كه مؤلفه‌های بسیاری بر این امر صحه می‌گذارد در آن صورت باید كدام فرهنگ را در جامعه اشاعه دهیم؟ فرهنگی كه در آن می‌گوید آدم‌ها اگر می‌خواهند در زندگی به جایی برسند و از موهبت‌های بیشتری در زندگی برخوردار شوند باید به واسطه تلاش، كوشش و ممارست‌شان باشد یا نه این فرهنگ را اشاعه دهیم كه اگر كسی می‌خواهد در زندگی به جایی برسد راهی جز رانت، رابطه، قرعه و قمار وجود ندارد؟

 
  تقویت رؤیا‌بافی در رسانه ملی

نكته مهم دیگری كه می‌توان بر روی آن تأمل كرد این است كه ما با پول‌پاشی‌ها و قرعه‌كشی‌های افسارگسیخته و جایزه دادن‌های این شكلی عملاً آدم‌ها را به لحاظ روانی مهیای خیالبافی و قوانین بازاری مثبت‌اندیشی رؤیامدار می‌كنیم. كم نیستند امروز كسانی كه خام‌دستانه می‌گویند اگر در زندگی‌ات به هر چیزی فكر كنی و عكس او را بر در و دیوار خانه‌ات بچسبانی و مدام درباره آن عكس خیالبافی كنی كائنات دست به دست هم می‌دهند تا تو به آن خواسته‌ات برسی. آیا آنچه كه امروز در این قرعه‌كشی‌ها و پول‌پاشی‌ها می‌بینیم همین رؤیابافی‌های بیمارگونه را تقویت نمی‌كند؟ آیا بسیاری با خود نخواهند گفت كه من صبح تا شب كوه می‌كَنَم و عرق می‌ریزم و برخورداری من در هر ماه 2 میلیون تومان بیشتر نیست، آن وقت یكی در یك قرعه‌كشی یك میلیارد تومان برنده می‌شود یعنی به اندازه 500 ماه حقوق من، یعنی پول یك عمر كار كردن من در چند ثانیه می‌تواند با یك قرعه به دست‌ آید.
  بازگشت به آموزه‌های دینی درباره كار و تلاش
نكته كلیدی و مهم این است كه ما هنوز برای تبیین و جا انداختن شعارهای سال از مفاهیم و آموزه‌های فرهنگی و دینی‌مان بهره‌برداری نكرده‌ایم و آنچه صورت می‌گیرد بیشتر حالت تزئینی و نمایشی دارد.
ما در این سال‌ها می‌توانستیم گره‌های رفتاری‌مان را با بهره‌گیری از الگوهای درون‌دینی و درون‌فرهنگی خودمان حل و فصل كنیم. مثلاً در آیات و روایات ما و سخنان حكمت‌آمیز بزرگان ادب ما سخنان بسیاری در ستایش كار كردن، فلسفه كار و تلاش و پرهیز از یك جا نشستن و آرزواندیشی آمده است. روایت معروفی است كه امام صادق (ع ) در تابستان گرم و جلوی آفتاب بیل می‌زدند. كسی به ایشان طعنه زد كه چه نیازی است كه در این وقت روز و در این هُرم گرما كار كنید و عرق بریزید و امام (ع) در پاسخ فرمودند: «كار می‌كنم تا نیازمند افرادی مثل تو نباشم». اساساً اگر امروز عزت مسلمانان و جوامع اسلامی در جهان مخدوش شده و قدرت‌های بین‌المللی و جهانی می‌توانند جوامع اسلامی و معیشت و اقتصاد آنها را به راحتی كنترل كنند به خاطر این است كه ما همچنان اقتصاد وابسته به منابع معدنی و مواد اولیه و نعمت‌های خدادادی را داریم. فی‌المثل نفت می‌فروشیم و روزگار می‌گذرانیم و به خاطر همین تك‌محصولی بودن است كه دیگران به راحتی می‌توانند اقتصاد ما را كنترل كنند، اما اگر در جوامع اسلامی و در ایران هم فرهنگی باب بود كه در آن به كار و ابتكار چه در سطح فرهنگ عمومی و چه در سیاستگذاری‌های كلان كشور بهای بیشتری داده می‌شد در این صورت اقتصاد ما تا این حد شكننده نبود و جوامع اسلامی با عزتمندی بیشتری زندگی می‌كردند. آنچه امروز بیش از هر چیزی نگران‌كننده می‌باشد این است كه ما همین فرهنگ رایج استفاده از مواهب خدادادی و منابع زیرزمینی و رو‌زمینی را معیار قرار بدهیم و بیش از این تحركی به خرج ندهیم. آیا روزی نخواهد آمد كه ما با از دست دادن این منابع دچار بحران‌های بزرگی در آینده شویم؟


منبع: جوان

نظرات
آخرین اخبار
. تنهایی، همدم زنان مجرد سالمند
. آپارات از مرحله پرت است!
. كودكان شما این بازی‌ها را می‌دانند؟
. طب سنتی درمانی برای سرطان ندارد
. "اعتراض تعرفه‌ای" یا "بازی با جان بیماران"؟
. سال گذشته مردم چند بار به كلانتری ها مراجعه كرده اند؟
. آخرین جزئیات قتل سولماز و سوگند به دست پدرشان
. بحران مدرك‌گرایی صدای وزارت علوم را هم درآورد
. قماربازان ورزشی كه حال و هوای خوشی ندارند
. خانواده‌ای با 5 رزمنده مدافع حرم
. یا غیبت می‌كنیم یا تهمت می‌زنیم
. قاتل: در افغانستان خودم را به پلیس معرفی كردم
. یتیم اینترنتی!
. تقدیر مشاور دبیر ستاد از برنامه اختصاصی شبكه سه سیما با موضوع امر معروف و نهی از منكر
. علی طهرانی مقدم به عنوان مدیر كل روابط عمومی و امور بین‌المل ستاد منصوب شد
. ارشاد فیلم توقیفی‌اش را بایگانی می‌كند؟
. «نفس» ضعیف جلیل سامان
. تلویزیون پاس گل رمضانی خدا را گل نكرد
. در نكوهش حركت جنجالی یك بازیگر
. آیا تهیه‌كننده «شهرزاد» از كشور فرار كرده است؟
. تب كنگو قابل پیشگیری و درمان است
. صحبتی از رفتن عسكری نیست
. خالكوبی دیوید بكهام به جای ایثار و شهادت !
. امتحانات نهایی و سردرگمی بی‌پایان دانش‌آموزان
. اعتراض و سردرگمی مسافران به بی‌برنامگی مسوولان پرواز 7429 كیش‌ایر
. خروج 20 میلیون ایرانی از چرخه فرزند‌آوری
. ابتذال فرهنگی در خانه‌های میراث فرهنگی!
. كمیته جاده صاف‌كنی اكران بدون مجوزها!
. خنده، طعمه‌ای برای مخاطب انتخابی برای پول
. فریب زنان با عكس‌های فتوشاپی
. سینما در مقابل حمایت انتخاباتی، رانت می‌خواهد
. ساعت 10 و 11 بیشترین زمان تخلفات رانندگی
. تمهیدات ترافیكی پلیس در روز انتخابات
. فیلم دزدان دریایی كارائیب ۵ دزدیده شد
. فوت چهار نفر در آتش‌سوزی مینی‌بوس در تهران
. ولنگاری فرهنگی در تبلیغات انتخابات شوراها
. مظلوم‌نمایی و دروغ تا كجا؟!
. زندگی مستمندان بازیچه دولتمردان
. هزینه‌های پاكسازی شهر را نامزدها بپردازند
. قتل دوست صمیمی به خاطر هندزفری
. گروگانگیری سرباز محافظ برای فرار
. ناجا به هیچ جریان و گروه سیاسی وابسته نیست
. مرزبان مزار ندارد +عكس
. شهرام شكوهی به زودی باز می‌گردد
. «شوك» به «عفت» جامعه توسط پلاس‌های اینترنتی
. نگاهی به ماجرای نیمروز در اكران نوروزی
. اولین اقرار عاملان شهادت 2 مأمور پلیس
. تازه‌ترین واكنش آسوشیتدپرس به انیمیشن نبرد خلیج‌فارس‌2
. فیلمبرداری «پایتخت۵» ۲۵ فروردین آغاز می‌شود
. عبور«ماجرای نیمروز» از مرز دو میلیارد فروش
برترین ها
نقل مطالب با ذکر منبع بلامانع است.
©2016 Mojmalnews News. All Rights Reserved